Informatievaardigheden

Informatievaardigheden zijn vaardigheden om informatie te kunnen verwerven, selecteren en verwerken. In de wereld van vandaag zijn deze vaardigheden van wezenlijk belang. En daarom nemen ze een prominente plaats in in ons onderwijs. Scholieren en studenten ontkomen er niet aan. Zou je denken.

Ik denk dat er, in het onderwijs van vandaag en gisteren, te weinig aandacht wordt en is besteed aan deze vaardigheden. In het onderwijs van de nabije toekomst is dat hopelijk beter geregeld. Informatievaardigheden zijn niet voor niks onderdeel van de vaardigheden voor de 21e eeuw. Dat is een set van vaardigheden die van groot belang worden geacht om in de toekomst succesvol deel te kunnen nemen aan de maatschappij. Alle vaardigheden vind je hier.

Het zijn vaardigheden die niet zozeer als losstaande onderdelen of vakken behandeld moeten worden, maar ook als onderdeel van andere vakken. Goede informatievaardigheden helpen je om een goed werkstuk te maken, voor welk vak dan ook. En informatievaardigheden helpen de ambtenaar van de toekomst om goed onderzoek te kunnen doen. Dit is dan weer een vaardigheid voor de ambtenaar van de toekomst. Deze vaardigheden komen niet vanzelf aanwaaien. Ze zijn bijvoorbeeld niet vanzelf aanwezig als je een beetje handig met de computer om kunt gaan. Handigheid met de computer, tablet of smartphone is een andere vaardigheid.

Net zoals informatievaardigheden niet vanzelfsprekend zijn, is de aanwezigheid van informatie niet vanzelfsprekend. En toch ook weer wel. Informatie beweegt vrijelijk. Informatie vermenigvuldigt zich gemakkelijk. Informatie wordt niet voor niets gecreëerd. Informatie is belangrijk. Informatie kan niet meer simpelweg gezien worden als bijproduct van kantoor- en ander werk.  Zo was het en zo is het.

Over het algemeen wordt het belang van informatie wel erkend. Dat het juiste beheer van informatie daarom ook belangrijk is, lijkt gek genoeg minder vanzelfsprekend te zijn. Of te zijn geweest!
Het besef dringt langzaamaan door dat de beschikbaarheid van informatie niet vanzelfsprekend is. Juist in deze tijd van digitale informatie. Organisaties lopen nu langzaam tegen problemen aan op dit gebied: digitale informatie over de afgelopen 30 jaar blijkt moeilijk te vinden. En als de informatie wel te vinden is, is het onzeker of aanwezige informatie nog leesbaar is. Wij weten dat natuurlijk al lang. Anderen ontdekken dat nu ook.  Daardoor komt de roep om digitale beschikbaarheid van informatie nu niet meer alleen van ons, maar ook vanuit de organisatie.

Dus voor de informatiepositie van overheidsmedewerkers was en is het van belang dat de informatie waarmee zij hun werk moeten doen duurzaam toegankelijk is. “Medewerkers moeten informatie niet alleen makkelijk kunnen ‘creëren’. Ze moeten het ook eenvoudig kunnen terugvinden, bewerken, verbeteren, verrijken en uitwisselen met collega’s en andere partijen.”*
Onze inzichten en ideeën worden eindelijk organisatiebreed gevoeld en gedeeld. Wordt effectieve digitale duurzaamheid daarmee een natuurlijk bij-product van de digitale processen en workflows van de organisatie?**
Zorg dan wel dat medewerkers informatievaardig genoeg zijn om de voordelen van informatiebeheer te kunnen benutten.


* zie DUTO: https://informatie2020.pleio.nl/file/download/31417422
** zie http://info.aiim.org/digital-preservation-is-your-current-approach-to-long-term-digital-information-failing-the-business-preservica