Informatie (niet) altijd en overal beschikbaar

We zijn er al zo aan gewend. Vanuit huis of een andere locatie digitaal werken op de omgeving van de werkgever. Even inloggen en hop, je kunt aan de slag. Alle informatie beschikbaar. Of toch niet (altijd)?

Citrix-lek
Bij organisaties met veel flexwerkplekken was het in januari enige tijd dringen geblazen. Veel thuiswerkers kwamen naar kantoor. Iedereen wilde een werkplek. Er was maandag 20 januari 2020 zelfs sprake van extra drukte op de weg met zogenoemde ‘Citrix-files’ als gevolg. Vele gemeenten, ministeries, ziekenhuizen en andere instellingen hadden hun Citrix-omgeving tijdelijk afgesloten. Aanleiding was het advies van het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) van het Ministerie van Justitie en Veiligheid om de servers uit voorzorg uit te schakelen. In de beveiliging van Citrix-programma’s was in december een lek ontdekt. Uit een inventarisatie bleek dat in Nederland circa 700 Citrix-gebruikende organisaties gevoelig waren voor dit lek. Met een lek kans op een hack, dus namen veel bedrijven het zekere voor het onzekere. De software was daardoor voor veel medewerkers niet meer beschikbaar en daarmee ook alle informatie die nodig was voor het werk. In ieder geval niet voor thuiswerkers.

Veilig
Digitaal thuiswerken brengt niet alleen gemak maar ook risico’s met zich mee. Daar waar men voorheen het (t)huiswerk meenam op een USB-stick of mailde naar het eigen privéadres, wordt nu gebruikgemaakt van software en een token om direct, vanuit de huiskamer, op de digitale werkomgeving in te loggen. Dat is over het algemeen een stuk veiliger. Vergeten of verloren USB-sticks, met daarop werkgerelateerde informatie, hebben regelmatig het nieuws gehaald. Ook de private mailomgeving blijkt niet altijd even veilig als gedacht. Kortom, zo’n Citrix-omgeving is dan toch het betere alternatief. Daarnaast bevindt werkinformatie zich steeds meer in taakapplicaties die niet op een andere wijze benaderbaar zijn dan via de omgeving van de werkgever. Rechtstreeks inloggen op deze omgeving brengt ook hiervoor uitkomst. Behalve natuurlijk als deze omgeving niet meer geheel veilig blijkt te zijn.

Een andere vorm van informatiestress
Het was dus even omschakelen voor veel medewerkers van vooral overheidsinstanties die hiermee te maken kregen. We leven nu eenmaal in een tijd waarin we verwachten dat informatie altijd en overal benaderbaar en beschikbaar is. Sterker nog, elke dag komt er een grote stroom nieuwe informatie op ons af. De hoeveelheid informatie neemt steeds meer toe en door het gebruik van alle moderne communicatiemiddelen kunnen we steeds makkelijker en sneller toegang tot informatie krijgen. We zijn het inmiddels zo gewend en kunnen bijna niet meer zonder. Toch kan, zoals bekend, te veel informatie ook leiden tot informatiestress. Deze vorm van stress treedt op wanneer onze hersenen de verwerking van deze informatie niet meer aankunnen. De Citrix-ervaring uit januari leert ons echter dat het kennelijk ook andersom werkt. Stress omdat informatie juist niet beschikbaar is. Geen toegang vanuit huis en ook nog onvoldoende werkplekken op kantoor. Hoe moest dat nou? Medewerkers liepen lichtelijk geïrriteerd rond op kantoor op zoek naar een werkplek. Opmerkingen als ‘eerst in de file naar kantoor en nu ook nog in de file op kantoor’ of ‘nou dan ga ik maar weer naar huis, want zo valt er niet te werken’ kwamen geregeld voorbij.

Snelle oplossing
Inmiddels is het grootste deel van het probleem opgelost. Citrix leverde een aantal patches zodat na een update weer veilig gewerkt kan worden. Bij het grootste deel van de 700 organisaties draait de server dan ook al weer volop en is de informatie, ook vanuit huis, weer prima bereikbaar. Iedereen blij want nu kunnen we tenminste weer, zonder stress, rustig thuis verder werken.